بحران جهانی و بازتولید سرمایه

از پیشگفتار نویسنده بر ترجمه فارسی: بحران اقتصادی ۲۰۰٧-۲۰۰٨ پیش از آنکه صرفاُ بحران سیستم مالی و بانکی باشد بحران ساختاری طرح بازتولید سرمایه در ابعاد جهانی بود؛ طرحی که از سالهای ۱۹۸۰ با اجرای سیاستهای نولیبرال تحمیل شد. این بحران نه تنها با رکود بزرگ ۲۰۰۹ خاتمه نیافت بلکه هنوز ادامه دارد و امروز با بحران اقتصادی مرتبط با پاندمی گره خورده است. بحران ساختاری کنونی بر خلاف بحرانهای دهه ۱۹۷۰ که ناشی از سقوط نرخ سود بودند ناشی از ترکیدن حبابی است که از کاهش تقاضای خانوارها و پیامد بلاواسطه آن که کند شدن ضربآهنگ تحقق ارزش باشد جلوگيرى میکرد. رجوع به مارکس برای تحلیل این بحران ضروری و اجتناب ناپذیر بود. در واقع هیچ تئوری دیگری نیست که قادر باشد مثل تئوری بحران مارکس توضیح معتبری برای بحران کنونی ارائه دهد. در استدلال اقتصاددانان ارتدوکس مفهوم بحران جایی ندارد. در باور متعصبانه این اقتصاددانان به توانایی خیالی بازارها در تنظیم خودبخودی٬ جایی برای مفهوم بحران نیست. [از کندوکاو ٩ - ترجمه کامل کتاب بحران جهانى و بازتوليد سرمايه (استاوروس تومبازوس)]

رفرم اجتماعی یا انقلاب؟

چند سال اول قرن بيستم نقطه عطف جنبش جهانى کارگرى محسوب مى شود. از طرفى سرمايه دارى جهانى دوران شکوفايى خود را پشت سر گذاشته و پا به دورانى از بحران و انحطاط مى گذارد که چندى بعد به جنگ جهانى اول منجر مى شود و از طرف ديگر کارزار جدى گرايش سوسياليزم انقلابى عليه نفوذ رفرميزم در جنبش کارگرى آغاز مى شود که پس از پيروزى انقلاب اکتبر به شکل گيرى بين الملل سوم مى انجامد. رزاى سرخ پيشقراول اين مبارزه است. حتى چندين سال زودتر از بلشويک ها. سلسله مقالاتى که رزا عليه رويزيونيزم برنشتاين در سال هاى ٩٩-١٨٩٨ به نگارش در مياورد و بعدتر به صورت مجموعه اى تحت عنوان "رفرم اجتماعى يا انقلاب؟" منتشر مى شود٬ حتى درقرن فعلى يکى از کليدى ترين متون سوسياليزم انقلابى را تشکيل مى دهد. مبارزه عليه رفرميزم در جنبش کارگرى امروزه دو صد چندان مهمتر از آن دوران است. اين گفته رزا که اين دموکراسى بورژوايى نيست که به تدريج به سوسياليزم منتهى مى شود٬ بلکه اين سوسياليزم است که دموکراسى واقعى را نجات خواهد داد٬ امروزه بيش از هر زمان ديگرى واقعيت عينى خود را برجسته ساخته است.

نتايج و چشم اندازها

ترجمه جديد "نتايج و چشم اندازها" از تروتسکى. در اين جزوه تروتسکى جمعبندى خود از تجربه انقلاب ١٩٠٥ روسيه و چشم اندازش از انقلاب بعدى را ارائه داده است. تحليل تروتسکى در اين نوشته در واقع معرف اولين فرمولبندى جامع نظريه "انقلاب مداوم" است. نظريه اى که هر چند به اسم تروتسکى معروف شده اما به گفته خود تروتسکى در نظريات مارکس در باره انقلاب ١٨٤٨ آلمان ريشه داشت. در خود مارکس اين نظريه متکى بر تئورى ديگرى بود که رئوس آن در مقدمه وى بر نقد فلسفه حق هگل بيان شده بود و تروتسکى تحت عنوان "قانون رشد ناموزون و مرکب" از آن ياد مى کند. اين جزوه يکى از بهترين نمونه هاى استفاده از اين قانون در تحليل مارکسيستى از رشد سرمايه دارى در کشور هاى عقب افتاده است. نزديکى پيش بينى هاى تروتسکى با آنچه ١١ سال بعد در انقلاب اکتبر رخ داد٬ شگفت آور است. اين جزوه بهترين پاسخى است به اين سوال که حتى يک قرن بعد از وقوع انقلاب اکتبر هنوز بسيارى از مدعيان را گيج کرده است و آن اينکه چرا انقلاب سوسياليستى نخست در کشور عقب افتاده اى مثل روسيه بوقوع پيوست؟

رزای سرخ از کمون پاریس تا کمون برلین

۱۲ ژانویه ۲۰۲۰، صدویکمین سالگرد قتل رزا لوکزامبورگ

انقلاب ايران و همسفران ترامپ

بررسى خيزش آبان ماه و اهميت آن در سير تحولات انقلابى در ايران

تاريخ مسکوت ٣ - روايتى از انقلاب ايران (٦۴ ـ ١٣٦٠)

تاريخچه گرايش سوسياليزم انقلابى در انقلاب ايران، بخش سوم (١٣٦٤ ـ ١٣٦٠) - از نشريه کندوکاو شماره ٨ گفتگوى ئاسو فولادى، يعقوب كيا و خبات مازيار با تراب ثالث – دى ١٣٩٧، برگردان از نريمان خاورى.  

نیاز های جنبش کارگری

مصاحبه قدم اول با تراب ثالث در باره وضعيت جنبش کارگرى در ايران  

نقدی به بنیان‌های نظری-سیاسی آنارکو- کُلِکتیویسم (باکونینیسم)

نقد و بررسی باکونین و گرایشی از کُلِکتیویسم که خود را باکونینیست می‌داند. از نازنین و یامین، کندو کاو ٦ – فروردين ۱۳۹٧ – ويژه آنارشيسم

دوران کنونى

بررسى مفهوم دوران انقلابى در ماارکسيزم و تحليلى از دوران کنونى. تراب ثالث. (از سرى مقالات به مناسبت سده انقلاب اکتبر)    

مارکس و ديکتاتورى انقلابى پرولتاريا

از نشريه کندوکاو  ۲ - در باره: ريشه هاى معاصر بحث؛ مارکس و ديکتاتورى پرولتاريا؛ دولت و حکومت؛ شکل حکومتى ديکتاتورى پرولتاريا.  

در باره وجه توليد آسيايى

از نشريه کندوکاو ۲ - در باره:  اهميت نظريه وجه تولید آسیایی؛ مارکس و وجه توليد آسيايى؛ مشخصات وجه توليد آسیایی؛ وجه توليد آسيايى در ايران.

مارکسيزم و مساله استراتژى انقلابى

از نشريه کندوکاو ۲ - در باره: مارکس و تئورى انقلاب؛ انقلاب سياسى و انقلاب اجتماعى؛ تکاليف انقلاب؛ انقلاب سوسياليستى؛ درازاى استراتژى؛ مبحث استراتژى در انقلاب روسيه؛ انقلاب مداوم.

سوسياليزم و شعار مجلس موسسان

از نشريه کندوکاو ۲ - در باره: طرح مساله؛ تجربه انقلاب ايران؛ انقلابات بورژوايى و سوسياليستى؛ اپوزيسيون راست؛ اپوزيسيون چپ؛ طفره روى در مواضع؛ تجربه انقلاب روسيه؛ دولت کارگرى و مجلس موسسان؛ سناريوهاى تاريخى.